PHILOSOPHICAL AND POLITOLOGICAL, SPIRITUAL AND EDUCATIONAL JOURNAL
ТҰЛҒА. АДАМ ӨМІРІНДЕГІ РУХАНИЛЫҚ ЖӘНЕ ҚҰНДЫЛЫҚТАР

ТҰЛҒА, ЗИЯТКЕР ҒАЛЫМ, ҒЫЛЫМДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУШЫ: Н.С.КИРАБАЕВТЫҢ ҒЫЛЫМИ-ФИЛОСОФИЯЛЫҚ ЖӘНЕ ШЫҒАРМАШЫЛЫҚ ПОРТРЕТІ

Нөмір 24 № 4 (2026), ТҰЛҒА. АДАМ ӨМІРІНДЕГІ РУХАНИЛЫҚ ЖӘНЕ ҚҰНДЫЛЫҚТАР
Нөмір 24 № 4 (2026)
2026-10-30

Авторлар

  • Владимир Антонов Ресей Федерациясының еңбек сіңірген ғылым қайраткері
  • Валерий Бадмаев Моңғолия Ғылым академиясы Философия институтының құрметті профессоры

Аңдатпа

Мақала белгілі ресейлік шығыстанушы-философ Н.С. Кирабаевтың туғанына 75 жыл толуына орай оның ғылыми, педагогикалық және ұйымдастырушылық мұрасын философиялық тұрғыдан пайымдауға арналған. Зерттеудің негізгі мақсаты – ғалымның интеллектуалдық келбетін ашу, философия ғылымы мен білім беру саласының дамуына қосқан үлесін айқындау, сондай-ақ оның ғылыми ойлауы мен зерттеушілік қызметінің ерекшеліктерін анықтау. Осы мақсатқа жету үшін Н.С. Кирабаевтың кәсіби қалыптасуының негізгі кезеңдеріне, ғылыми ізденістерінің бағыттарына, шығармашылық жетістіктері мен тұлғалық қасиеттеріне кешенді талдау жүргізіледі. Мақалада ғалымның шығыстанушы-философ ретінде қалыптасуына, оның ойлау жүйесінің конструктивті сипатына, ақиқатты іздеуге ұмтылысына және өзіндік зерттеушілік ұстанымының қалыптасуына ерекше назар аударылады. Ғалымның интеллектуалдық зертханасының ерекшеліктері, философиялық компаративистиканың, араб-мұсылман философиялық дәстүрінің және өркениеттер диалогы мәселелерінің оның ғылыми қызметіндегі орны қарастырылады. Зерттеудің әдіснамалық негізін өзара байланысты тарихи-философиялық, аналитикалық, салыстырмалы және өмірбаяндық тәсілдер құрайды. Ғалымның ғылыми жетістіктерін, дүниетанымдық ұстанымдары мен тұлғалық ерекшеліктерін тұтастықта қарастыруға мүмкіндік беретін терең философиялық-портреттік диагностика әдісі негізгі орын алады. Зерттеу нәтижесінде Н.С. Кирабаевтың ғылыми-философиялық қызметінің маңызы, философиялық білім беруді дамытуға, ғылыми зерттеулерді ұйымдастыруға және мәдениетаралық интеллектуалдық өзара ықпалдастықты нығайтуға қосқан үлесі ашылады. Философиялық-портреттік талдау ғалымның интеллектуалдық мұрасын зерделеудің тиімді тәсілі екендігі және оның шығармашылық даралығы, кәсіби қалыптасуы мен ғылыми жетістіктері арасындағы өзара байланысты анықтауға мүмкіндік беретіні тұжырымдалады.

Түйін сөздер: Н.С. Кирабаев, философ-ғалым, ғылым мен білім беруді ұйымдастырушы, араб-мұсылман философиясы, философиялық компаративистика, өркениеттер диалогы